แหล่งเรียนรู้หัตกรรมบ้านตรงเตรียงและเศรษฐกิจพอเพียง

แหล่งเรียนรู้หัตถกรรมบ้านตรงเตรียงและเศรษฐกิจพอเพียง ตั้งอยู่ในพื้นที่บ้านตรงเตรียง หมู่ที่ 8 ตำบลเขาพังไกร อำเภอหัวไทร จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นแหล่งเรียนรู้ของชุมชนที่เกิดจากการรวมกลุ่มของประชาชนในท้องถิ่น โดยนำทรัพยากร วัสดุธรรมชาติ และภูมิปัญญาที่มีอยู่ในชุมชนมาประยุกต์ใช้ให้เกิดประโยชน์ทั้งในด้านการดำรงชีวิต การประกอบอาชีพ และการสร้างรายได้ให้แก่ครัวเรือน บ้านตรงเตรียงเป็นชุมชนที่มีวิถีชีวิตผูกพันกับการเกษตรและทรัพยากรในท้องถิ่น ประชาชนมีการสืบทอดองค์ความรู้ด้านการประกอบอาชีพและงานหัตถกรรมจากคนรุ่นก่อนสู่คนรุ่นหลัง การรวมกลุ่มด้านหัตถกรรมจึงมีบทบาทสำคัญในการอนุรักษ์ภูมิปัญญาท้องถิ่น พร้อมทั้งส่งเสริมให้คนในชุมชนสามารถนำความรู้ไปต่อยอดเป็นอาชีพและสร้างรายได้ นอกจากงานหัตถกรรมแล้ว พื้นที่บ้านตรงเตรียงยังมีการส่งเสริมแนวคิดด้านเศรษฐกิจพอเพียง โดยเน้นการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า การพึ่งพาตนเอง การลดรายจ่ายในครัวเรือน การสร้างอาหารและผลิตภัณฑ์ไว้ใช้หรือบริโภคในครัวเรือน ตลอดจนการนำผลผลิตหรือผลิตภัณฑ์ที่เหลือจากการบริโภคไปจำหน่ายเพื่อสร้างรายได้เสริม ซึ่งสอดคล้องกับแนวทางการดำเนินชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ประวัติแหล่งเรียนรู้ แหล่งเรียนรู้แห่งนี้พัฒนาขึ้นจากวิถีชีวิตและภูมิปัญญาของคนในชุมชนบ้านตรงเตรียง โดยมีการถ่ายทอดความรู้เกี่ยวกับงานหัตถกรรมและการดำเนินชีวิตแบบพึ่งพาตนเองจากรุ่นสู่รุ่น ต่อมาได้มีการรวมกลุ่มและพัฒนากิจกรรมให้มีรูปแบบที่ชัดเจนมากขึ้น เพื่อใช้เป็นพื้นที่สำหรับเรียนรู้ ฝึกปฏิบัติ และแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่างสมาชิกในชุมชน งานหัตถกรรมของบ้านตรงเตรียงมีคุณค่าในฐานะภูมิปัญญาท้องถิ่น เพราะสะท้อนความสามารถของชาวบ้านในการนำวัสดุและทรัพยากรที่มีอยู่ในพื้นที่มาแปรรูปเป็นสิ่งของเครื่องใช้หรือผลิตภัณฑ์ที่มีประโยชน์ โดยอาศัยทักษะ ความประณีต และประสบการณ์ที่สั่งสมมาเป็นเวลานาน ในส่วนของเศรษฐกิจพอเพียง ชุมชนได้นำแนวคิดเรื่องความพอประมาณ การมีเหตุผล และการมีภูมิคุ้มกันที่ดี มาปรับใช้กับการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพ โดยเน้นการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ลดการพึ่งพาปัจจัยภายนอก และส่งเสริมการสร้างรายได้จากกิจกรรมที่เหมาะสมกับบริบทของครัวเรือนและชุมชน ปัจจุบัน แหล่งเรียนรู้บ้านตรงเตรียงสามารถใช้เป็นพื้นที่ศึกษาดูงานและจัดกิจกรรมการเรียนรู้สำหรับประชาชน นักเรียน นักศึกษา และผู้สนใจ โดยเฉพาะเรื่องภูมิปัญญาหัตถกรรม การใช้ทรัพยากรในท้องถิ่น การประกอบอาชีพ การพึ่งพาตนเอง และการประยุกต์ใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในชีวิตประจำวัน คุณค่าของแหล่งเรียนรู้ เป็นแหล่งอนุรักษ์และสืบทอดภูมิปัญญาหัตถกรรมพื้นบ้านของชุมชนบ้านตรงเตรียง เป็นพื้นที่เรียนรู้การประกอบอาชีพและการสร้างรายได้เสริมให้แก่ประชาชน ส่งเสริมการใช้วัสดุและทรัพยากรในท้องถิ่นอย่างคุ้มค่า ส่งเสริมการพึ่งพาตนเองและการลดรายจ่ายในครัวเรือน เป็นพื้นที่ถ่ายทอดองค์ความรู้จากปราชญ์ชาวบ้านและผู้มีประสบการณ์สู่คนรุ่นใหม่ เป็นแหล่งเรียนรู้ตามแนวทางปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง สามารถพัฒนาเป็นฐานการเรียนรู้สำหรับการจัดการศึกษาของ สกร. และการเรียนรู้ตลอดชีวิต จุดเด่นของแหล่งเรียนรู้ จุดเด่นสำคัญคือการนำ ภูมิปัญญาหัตถกรรมท้องถิ่นมาผสมผสานกับแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง โดยเน้นการเรียนรู้จากการลงมือปฏิบัติจริง ผู้เรียนสามารถศึกษาได้ตั้งแต่การเตรียมวัสดุ ขั้นตอนการผลิต การใช้ทรัพยากรอย่างประหยัด การพัฒนาผลิตภัณฑ์ ไปจนถึงแนวทางการนำความรู้ไปประกอบอาชีพและสร้างรายได้